Verklap ik niet te veel?

“Wanneer laat je welke informatie los bij het schrijven van een thriller? Daar worstel ik nu mee.”

Een leuke vraag van collega Iris Boter, waar ik ook wel even over na moest denken. Tegelijkertijd wist ik meteen: dit is zo’n vraag waarmee je het jezelf als schrijver ongelooflijk moeilijk kunt maken. Want hoe belangrijk is het om de lezer scherp te houden! Om de spanning niet te laten verslappen. En iedereen weet: bij een thriller is de balans enorm belangrijk. Het moet precies goed zijn. Niet te veel verklappen, maar ook niet te lang wachten met het geven van bepaalde informatie.

Ik kan daar wel een paar geheimen over vertellen.

Het eerste geheim is dit: bij élk verhaal is het belangrijk om de juiste informatie op het juiste moment te verstrekken. Bij een thriller is dat niet anders dan bij een literaire roman of kinderboek. Echt waar. Dat neemt alvast wat druk van de ketel.

Het tweede geheim: stel jezelf de vraag wat er gebeurt als… Als ik nu loslaat dat de sympathieke buurman dezelfde schoenmaat heeft als de voetafdruk die de dader heeft achtergelaten, wat betekent dat dan voor mijn verhaal? Hoe leest mijn lezer, met die informatie in het achterhoofd, verder?
Vervolgens kun je je nog afvragen of alleen je lezer die informatie heeft, of weet een van de personages het ook? Hoe beïnvloedt dat mijn verhaal? Wordt het spannender? Of is het, op dat moment, te veel informatie?

(Daarbij hoeft het feit dat die buurman dezelfde schoenmaat heeft als de dader nog niet te betekenen dat de buurman ook daadwerkelijk de misdaad heeft begaan. Ook daar kun je weer mee spelen. Er zijn aanwijzingen dat hij de dader is, maar er zijn ook dingen waaruit je kunt opmaken dat hij onmogelijk de dader kan zijn. Hoe zit het nou? Echt waar, je lezer zit op het puntje van haar* stoel. Dat boek is niet weg te leggen!)

Doe het in ieder geval niet zoals in een thriller die ik jaren geleden las. Een FBI-agent moest een moord of reeks moorden oplossen. De schrijver had ervoor gekozen de lezer alvast informatie te geven die de rechercheur niet had. Helaas werkte dat hier niet positief voor de spanning, maar vond ik het steeds ongeloofwaardiger worden dat die rechercheur niet aan die informatie kwam. Hij had gemakkelijk de voor-de-hand-liggende vragen kunnen stellen. Maar dat deed hij niet! Honderd bladzijden lang hoopte ik dat de schrijver bezig was mij op het verkeerde been te zetten. Ik hoopte dat er een geweldige plotwending kwam. Maar helaas, die bleef uit. Op het allerlaatst bleek de dader juist diegene te zijn waarvan ik het allang wist. Dat zo’n ervaren FBI-agent daar zo lang over deed, dat haalde voor mij het hele boek onderuit.

Doe voor de grap eens een oefening. Schrijf een scène waarin je de informatie weggeeft en kijk hoe je verhaal daarna verder gaat. Schrijf vervolgens de scène waarin je de informatie juist achterhoudt. Wat gebeurt er met je verhaal? Ontstaan er meer mogelijkheden voor het verdere verloop, of blokkeer je nu juist dingen? Wordt het spannender, of ben je juist te vroeg met de informatie waardoor er te lange tijd niets mee gebeurt?

*De meeste boeken worden nu eenmaal gelezen door vrouwen. Maar je mag ‘haar’ gerust vervangen door ‘zijn’.

Over Femke

Toen ik tien was en verhalen schreef, durfde ik niet te dromen dat ik ooit echt schrijver zou zijn, met echte boeken. Lees meer over Femke →

, , , ,

Nog geen reacties.

Geef een reactie